 |
| Đẩy gậy - môn thể thao thế mạnh của Lai Châu (Ảnh:KT ) |
Chào đón năm mới 2017, nhiều thanh niên trong bản lại có dịp lựa chọn những thân cây mận, cành đào rắn chắc làm cù (còn gọi là con quay) để chơi tù lu. Không biết môn thể thao này có từ khi nào, nhưng đã được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác và trở thành môn thi đấu yêu thích trong các Hội thi Thể thao và các dịp lễ hội.
Dưới đôi tay đen sạm vì công việc nhà nông, anh Vàng A Bình (người dân bản Lùng Than Chung Chải) khéo léo biến những cành đào, mận già thành con cù có đường xoay tròn đẹp mắt. Anh Bình tâm sự: “Để làm được một con cù mất vài giờ đồng hồ. Việc này không chỉ đòi hỏi sự khéo léo mà cần có khiếu thẩm mỹ để con quay vừa có đường xoay chuẩn lại vừa đẹp. Ngoài môn tù lu, chúng tôi cũng thường xuyên luyện tập, thi đấu môn Bắn nỏ, Bắn cung, Đẩy gậy… Mỗi môn thể thao truyền thống có quy luật, cách làm, cách chơi khác nhau nhưng đều là cách rèn luyện sức khoẻ, sự nhanh nhậy, khéo léo của người chơi và thể hiện được bản sắc văn hoá của dân tộc mình”.
Với các dân tộc trên địa bàn tỉnh, Hội xuân không chỉ là dịp vui chơi sau một năm lao động vất vả mà còn là cơ hội cho thế hệ thanh niên, trai tráng thể hiện tài năng. Sự hấp dẫn, cuốn hút của các môn thể thao truyền thống không chỉ xuất hiện ở các cuộc thi thể thao tại bản, huyện, tỉnh nay vượt ra cả khu vực. Trong đó, Đẩy gậy trở thành môn thể thao thế mạnh của các vận động viên Lai Châu tại đấu trường khu vực, toàn quốc. Tại Giải vô địch Đẩy gậy toàn quốc lần thứ X được tổ chức tại Hà Nội vào tháng 4/2016, Đoàn vận động viên Lai Châu ghi ấn tượng với thành tích tuyệt vời của vận động viên Lò Thị Thanh ở hạng cân 75kg với chiếc Huy chương Vàng duy nhất cho đoàn.
Ngay từ thủa lọt lòng, các cô, cậu bé được bố mẹ địu đi vui hội xem thi đấu Kéo co. Đến khi học mẫu giáo, các em đã biết chơi môn thể thao dân tộc này. Môn Kéo co không chỉ có giá trị về mặt sức khỏe giúp tăng cường thể lực mà sâu xa hơn là thông điệp và bài học quý báu về tinh thần đoàn kết của các thành viên trong đội. Mỗi vị trí đứng trong hàng có vai trò nhất định. Người đứng đầu và cuối cùng thể hiện sự hùng dũng, quyết liệt để những người phía trong vững tin hợp sức giành chiến thắng. Trong môn thể thao này, tiếng hô hào của cổ động viên hoà cùng tiếng trống được coi như nhân tố nhân đôi sức mạnh cho người thi đấu.
Trên sân thi đấu cấp tỉnh, các môn thể thao dân tộc luôn diễn ra sôi nổi, kịch tính và hào hứng. Sau mỗi giải đấu, hội thi có nhiều kỷ lục, nhân tố mới xuất hiện. Kết quả này được phản ánh chính xác thực lực, sự quan tâm của cả cộng đồng với thể thao dân tộc. Anh Trần Xuân Kiên - Trưởng Phòng Thể dục Thể thao (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết: “Cùng với sự phát triển của các môn thể thao hiện đại thì thể thao dân tộc ngày càng được bảo tồn, phát triển. Từ các trò chơi dân gian giải trí đơn giản đã dần trở thành môn thể thao mũi nhọn, thể thao chất lượng cao của tỉnh. Hàng năm, thông qua các giải đấu từ tỉnh đến cơ sở đã giúp ngành Thể thao tuyển chọn, đào tạo những vận động viên có năng khiếu, từ đó có hướng tập luyện, nâng cao chuyên môn, kỹ thuật tham dự giải đấu trong khu vực và toàn quốc. Đây cũng là phương pháp nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn những nét đẹp văn hóa truyền thống của các dân tộc”.
 |
| Thể thao Lai Châu đang từng bước hội nhập và phát triển mạnh mẽ (Ảnh: KT) |
Nâng cao chất lượng thể dục thể thao quần chúng
Những năm qua, thực hiện cuộc vận động “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại”, “Khỏe để bảo vệ Tổ quốc”, phong trào tập luyện thể dục thể thao (TDTT) trên địa bàn tỉnh đã có bước phát triển, thu hút sự tham gia đông đảo của quần chúng Nhân dân, góp phần tăng hiệu quả công tác xã hội hóa thể thao.
Hàng ngày, vào các buổi sáng hay buổi chiều tại khu vực quảng trường Nhân dân, sân vận động và nơi hoạt động công cộng ở thành phố Lai Châu, đâu đâu cũng thấy bà con đi bộ, chơi Bóng rổ, Bóng bàn, Cầu lông, Đá cầu, Trượt pa-tanh… Điển hình tại sân Bóng chuyền của phường Đông Phong (thành phố Lai Châu) vào mỗi buổi chiều lại rộn rã tiếng cười nói của các cụ ông, cụ bà tham gia luyện tập. Không có những pha đập bóng quyết liệt, nảy lửa nhưng các vận động viên lại có những pha bỏ bóng điêu luyện, những đường chuyền uyển chuyển, tinh tế. Tranh thủ phút giải lao chúng tôi trò chuyện với bà Nguyễn Thị Mai, bà cho biết: “Chúng tôi đến đây ngoài được tham gia môn thể thao mình yêu thích, rèn luyện sức khoẻ, chúng tôi còn được giao lưu, chia sẻ với nhau những băn khoăn, trăn trở trong cuộc sống. Được giải toả tâm lý cô quạnh của tuổi già khi các con, cháu ai cũng bận rộn với công việc riêng của mình”
Để phong trào TDTT phát triển, tỉnh Lai Châu đã tập trung lãnh, chỉ đạo triển khai sâu rộng Cuộc vận động “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại” gắn với phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, trong đó, phong trào thể thao quần chúng đã có bước phát triển vượt bậc tại các xã, phường, thị trấn; nhiều thôn bản, tổ dân phố đều có các đội thể thao hoặc câu lạc bộ hoạt động thể thao. Đối tượng tham gia cũng có nhiều thành phần, độ tuổi, giới tính. Ngoài các môn thể thao truyền thống như: Bóng đá, Bóng chuyền, Bóng bàn, Cầu lông, Cờ tướng, Chạy việt dã, đi bộ... một số môn thể thao mới như Thể dục dưỡng sinh, Bóng hơi của các cụ cao tuổi, Đẩy gậy, Ném còn của các thanh niên được khôi phục và phát triển...
Bên cạnh đó, tỉnh Lai Châu còn tổ chức định kỳ Ngày chạy Olympic vì sức khỏe toàn dân; tổ chức hướng dẫn tập luyện và tham gia các trò chơi dân gian tại Lễ hội Văn hóa dân tộc Thái toàn quốc lần thứ nhất, Ngày hội Thể thao các dân tộc thiểu số toàn quốc lần thứ IX, Ngày hội Văn hóa các dân tộc tại các huyện, thành phố hằng năm... Góp phần làm cho hoạt động TDTT trên địa bàn tỉnh thêm phong phú, sôi động, thu hút nhiều người tham gia. Nếu như năm 2012, toàn tỉnh có 92.930 người tập luyện thể thao thường xuyên (chiếm 22,9% dân số), 9.590 gia đình thể thao với 248 câu lạc bộ TDTT cơ sở thì đến nay có 97.436 người tập luyện thể thao thường xuyên, chiếm 23,22% dân số, 13.000 gia đình thể thao, 261 câu lạc bộ và điểm tập luyện TDTT...
Nhằm thúc đẩy phong trào TDTT phát triển ngày càng sâu rộng trong mọi tầng lớp Nhân dân, ngoài nguồn ngân sách đầu tư cho lĩnh vực thể thao, các địa phương còn huy động sự tham gia đóng góp của cá nhân, doanh nghiệp. Vì vậy, hệ thống các giải thi đấu thể thao quần chúng được tổ chức thường xuyên hơn từ tỉnh đến cơ sở, giúp cho ngành TDTT phát hiện, tuyển chọn những vận động viên năng khiếu để bồi dưỡng, bổ sung cho đội tuyển của tỉnh. Bên cạnh các giải thể thao truyền thống, các giải đấu bóng bàn, bóng chuyền… cũng được phát triển quy mô thành giải mở rộng tạo điều kiện cho các vận động viên trong tỉnh có dịp được cọ sát, tích lũy kinh nghiệm, nâng cao trình độ khi thi đấu với đội bạn đến từ các địa phương trên cả nước. Hoạt động phối hợp TDTT với các sở, ngành, đoàn thể được chú trọng với nhiều hình thức như: Hội khỏe Phù Đổng, Hội thao Chiến sĩ khỏe, Hội thao Chiến sĩ Công an khỏe, Hội thao Công nhân, viên chức, lao động; Hội thao Người cao tuổi, Hội thao Phụ nữ - Thanh niên - Nông dân và các giải thể thao liên ngành... đã mang lại nhiều sân chơi bổ ích cho các tầng lớp Nhân dân, góp phần củng cố khối đại đoàn kết các dân tộc.
Đồng chí Giàng Páo Mỷ - Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ cho biết, sau 5 năm thực hiện Nghị quyết 08-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, tạo bước phát triển mạnh mẽ về TDTT đến năm 2020”, sự nghiệp TDTT trên địa bàn toàn tỉnh có nhiều chuyển biến tích cực. Phong trào TDTT quần chúng phát triển tương đối rộng khắp, với nhiều thành phần, đối tượng tham gia. Cơ sở vật chất, kỹ thuật cho TDTT được cải thiện. Đời sống văn hóa, tinh thần của Nhân dân được nâng lên; sức khoẻ thể chất và tinh thần của Nhân dân được tăng cường, góp phần phục vụ tốt các hoạt động công tác, học tập, lao động sản xuất...”.
Thông qua phong trào rèn luyện thể thao không chỉ góp phần nâng cao sức khoẻ và đời sống văn hoá tinh thần cho Nhân dân mà còn góp phần hình thành thói quen tốt trong việc rèn luyện sức khoẻ đối với người dân, giúp họ hăng say trong lao động sản xuất, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội của địa phương.
Đến nay, toàn tỉnh có 76 nhà tập luyện TDTT; 17 sân quần vợt; 9 sân bóng đá mini thảm cỏ nhân tạo; 5 sân vận động cấp huyện, thành phố; 2 huyện Sìn Hồ, Tân Uyên đã có dự án xây dựng sân vận động; trên 200 sân bóng chuyền, 400 sân cầu lông ngoài trời; trên 500 bàn bóng bàn của các cơ quan, trường học và cá nhân. Các huyện, thành phố đã quy hoạch 80ha quỹ đất phục vụ xây dựng các thiết chế TDTT ở xã phường, thị trấn. Trang thiết bị phục vụ cho tập luyện, thi đấu được trang bị, bước đầu đáp ứng yêu cầu. Điều kiện sân bãi được nâng lên đáng kể, thêm nhiều công trình mới, hiện đại như các sân bóng đá nhân tạo, sân tennis, sân cầu lông… với nhiều dụng cụ được trang bị mới góp phần làm phong phú thêm không gian luyện tập thể thao cho mọi người dân.
Q.Minh