Nghiên cứu thí điểm này có sự tham gia của 60 VĐV xe đạp nhằm đánh giá độ tin cậy của việc theo dõi dữ liệu công suất, một biến số quan trọng liên quan trực tiếp đến hiệu suất thi đấu. Sáng kiến nhận được sự đồng hành từ 4 đội UCI WorldTeam và 1 đội UCI ProTeam trên cơ sở hoàn toàn tự nguyện, tập trung vào việc xác thực khoa học để xác định xem các chỉ số này có thể hỗ trợ phát hiện các hành vi hoặc biến động bất thường trong môn đua xe đạp đường trường chuyên nghiệp hay không.
Trong môn đua xe đạp đường trường ngày nay, hầu như mọi khía cạnh liên quan đến phong độ của một tay đua đều được đo lường, phân tích và giải thích cặn kẽ bởi đội ngũ nhân sự chuyên môn. Các chuyên gia từ lâu đã lập luận rằng bất cứ điều gì có thể đo lường được đều có thể mang ra so sánh, từ đó giúp VĐV cải thiện và phát triển toàn diện. Thực tế cho thấy các tay đua, huấn luyện viên và nhân viên hiệu suất đang sử dụng việc phân tích công suất hàng ngày như một công cụ thiết yếu để theo dõi tiến độ, thấu hiểu yêu cầu của từng chặng đua và tối ưu hóa quá trình chuẩn bị.
Nghiên cứu dữ liệu công suất để bảo vệ thể thao sạch
Trong suốt hai thập kỷ qua, dữ liệu công suất đã trở thành một trong những chỉ số quan trọng nhất, được thảo luận rộng rãi trong giới chuyên môn, truyền thông lẫn người hâm mộ, đồng thời được xem như tấm danh thiếp định danh bản sắc thể thao của mỗi VĐV.
Song song với sự phát triển của công nghệ đo lường, các chương trình phòng chống Doping trong môn xe đạp cũng liên tục được nâng cấp. Việc giám sát sinh học thông qua hộ chiếu sinh học của VĐV, các chiến lược kiểm tra mục tiêu, lưu trữ mẫu dài hạn kết hợp với các kỹ thuật phân tích tiên tiến đã tăng cường đáng kể khả năng bảo vệ môi trường thể thao trong sạch bằng cách cung cấp các phân tích dữ liệu theo chiều dọc, thay vì chỉ phụ thuộc vào các xét nghiệm riêng lẻ. Dự án nghiên cứu mới của Cơ quan kiểm định quốc tế, vốn đã được ủy ban tài trợ chống Doping của Liên đoàn xe đạp quốc tế phê duyệt vào tháng 3/2025, hướng tới mục tiêu đánh giá xem liệu việc phân tích dữ liệu công suất có thể được tích hợp một cách có ý nghĩa và khoa học vào các chiến lược kiểm soát tổng thể này hay không.
Ban tổ chức dự án làm rõ rằng sáng kiến này hoàn toàn không nhằm mục đích trực tiếp xác định các vi phạm chống Doping dựa trên thành tích. Thay vào đó, nghiên cứu tìm cách xác định xem một số mô hình hoặc xu hướng thành tích nhất định có thể cung cấp thông tin hữu ích cho các chiến lược kiểm tra mục tiêu, hỗ trợ đưa ra quyết định lưu giữ mẫu, thực hiện phân tích bổ sung trong phòng thí nghiệm hoặc phục vụ các cuộc điều tra trong tương lai. Mục tiêu cốt lõi của công trình là thấu hiểu sự tiến hóa của thành tích theo thời gian.
Về mặt vận hành, dự án sẽ phân tích dữ liệu cuộc đua của một tay đua rồi đối chiếu với dữ liệu huấn luyện và biểu đồ tiến bộ cá nhân để đánh giá xem các chỉ số đó có thể đạt được một cách thực tế mà không cần sự hỗ trợ tiêu cực nào từ bên ngoài hay không. Các nhà khoa học đang đào sâu nghiên cứu sự phát triển hiệu suất trong suốt sự nghiệp của VĐV, đặc biệt chú trọng đến quỹ đạo hiệu suất vượt trội của từng cá nhân sau khi đã điều chỉnh so với mức trung bình của các VĐV cùng độ tuổi và tính đến các yếu tố gây nhiễu.
Để đảm bảo tính chính xác, nghiên cứu sẽ đánh giá kỹ lưỡng các yếu tố kỹ thuật có thể ảnh hưởng đến việc diễn giải dữ liệu, bao gồm sự khác biệt giữa các thiết bị đo công suất, phương pháp hiệu chuẩn, cùng các lỗi đo lường có hệ thống và ngẫu nhiên, bên cạnh mối quan hệ biện chứng giữa kết quả tập luyện và thành tích thi đấu.
Tiến trình nghiên cứu được chia làm hai giai đoạn rõ rệt, trong đó năm đầu tiên tập trung hoàn toàn vào phân tích cách sử dụng kho dữ liệu lịch sử của các tay đua nhằm xây dựng một hệ thống theo dõi dọc đáng tin cậy. Nếu giai đoạn này chứng minh được tính hiệu quả, dự án sẽ lập tức tiến hành giai đoạn thí điểm trực tiếp bằng cách sử dụng dữ liệu thu thập từ mùa giải hiện tại. Toàn bộ quá trình thu thập thông tin đều tuân thủ nghiêm ngặt các quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện hành.
Tính đến thời điểm hiện tại, danh sách các CLB chuyên nghiệp đã đồng ý tham gia bao gồm: Team Picnic PostNL, Team Jayco AlUla, Team Visma Lease a Bike, Decathlon AG2R La Mondiale Team và Team Cofidis. Bên cạnh đó, một số đội đua lớn khác như Uno-X Mobility, Tudor Pro Cycling Team và Team TotalEnergies cũng đang tích cực xem xét khả năng gia nhập, trong khi các cuộc thảo luận với các bên liên quan vẫn đang được tiếp tục mở rộng.
Nhằm hỗ trợ tối đa cho sự phát triển của sáng kiến, Cơ quan kiểm định quốc tế đã thành lập một nhóm chuyên gia chuyên trách về dữ liệu công suất với hội đồng giám khảo gồm các chuyên gia đầu ngành về khoa học thể thao. Dự án cũng được hưởng lợi lớn từ sự hợp tác với cộng đồng khoa học rộng rãi hơn, trải qua quy trình xem xét đạo đức kỹ lưỡng thông qua các trường đại học đối tác và áp dụng các biện pháp bảo vệ dữ liệu đặc biệt nghiêm ngặt.
Ông Benjamin Cohen, Tổng giám đốc của Cơ quan kiểm định quốc tế, chia sẻ rằng tổ chức luôn không ngừng tìm kiếm các giải pháp để làm cho chương trình chống Doping của môn xe đạp trở nên thông minh và hiệu quả hơn. Theo đánh giá của ông, mặc dù dữ liệu công suất đã trở nên vô cùng quan trọng trong những năm gần đây, nhưng nó hầu như chưa từng được khai thác trong cuộc chiến chống Doping. Mục tiêu tối cao của dự án lần này chính là đánh giá toàn diện tiềm năng ẩn giấu đó thông qua một quy trình khoa học có cấu trúc, từ đó xác định khả năng biến nguồn dữ liệu này thành một công cụ bổ trợ hữu ích cho các chiến dịch bảo vệ thể thao sạch trong tương lai.
A.T biên dịch, ảnh inisidethegames