 |
| Bể bơi Hải Hà - TP Hải Dương luôn thu hút rất đông các em học sinh đến bơi (Ảnh: Hữu Hiển) |
Mặc dù hệ thống giao thông đường thủy ngày nay đã được xây dựng và phương tiện giao thông đi lại trên sông nước đã được cải thiện, tuy vậy con người vẫn thường xuyên phải đối mặt với thiên tai, lũ lụt, ngập úng bất thường xảy ra hàng năm. Thực tế trong lao động, sinh hoạt, vui chơi giải trí, con người vẫn luôn gắn với môi trường sống có nhiều sông ngòi, ao hồ, kênh mương,… Do vậy vẫn luôn rình rập, đe dọa mạng sống của mỗi người, nhất là đối với trẻ em. Theo báo cáo thống kê, trung bình hàng năm tỉnh Hải Dương có người bị đuối nước chiếm 15% tổng số vụ tai nạn, thương tích. Vì vậy, nếu học sinh được giáo dục bơi ngay từ khi học tiểu học thì những tai nạn trên không xảy ra. Việc giáo dục bơi cho học sinh có mục tiêu kép: Không chỉnh nhằm phòng ngừa tai nạn mà còn tạo nền tảng cho phong trào thể thao dưới nước ở cả hai phương diện phong trào quần chúng và thành tích cao.
Giáo dục bơi cho học sinh Tiểu học là một nhu cầu bức thiết, vừa mở rộng và nâng cao giáo dục thể chất cho học sinh, vừa tăng cường, vừa rèn luyện kỹ năng sống và là yêu cầu cần thiết của mỗi người trong lao động, sản xuất. Tuy nhiên hiện nay, mặt nước ao hồ, sông ngòi đang bị ô nhiễm nặng. Ngay cả khu vực nông thôn, mặt nước được tận dụng vào việc nuôi trồng thủy sản, không còn nơi để trẻ em tập bơi. Điều đó khiến trẻ em không biết bơi ngày càng gia tăng. Nếu không khắc phục sớm, đến tuổi trưởng thành thì việc học bơi đặt ra rất nan giải. Do vậy, việc giáo dục bơi trong trường tiểu học hiện nay đang là vấn đề có tính thực tiễn và cấp thiết.
Năm 2010 tỉnh Hải Dương là địa điểm được Bộ GD&ĐT chọn tổ chức Hội nghị sơ kết phong trào xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực. Hải Dương đã trình bày dự kiến triển khai đề án giáo dục bơi. Sau Hội nghị sơ kết Sở GD&ĐT đã xây dựng đề án giáo dục bơi giai đoạn 2011-2015 cho học sinh tiểu học trình Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và đã được phê duyệt triển khai.
Trong quá trình triển khai đã gặp những khó khăn nhất định đó là:
- Hải Dương là một tỉnh nông nghiệp thu nhập bình quân đầu người không cao, công nghiệp phát triển không ổn định, việc xây dựng bể bơi với giá trị hàng tỉ đồng là một vấn đề hết sức khó khăn.
- Ngành VHTT&DL Hải Dương cũng đang xây dựng đề án mỗi xã một bể bơi. Khi đặt vấn đề xây dựng bể bơi trong trường tiểu học, nhiều ý kiến cho rằng nên kết hợp xây dựng bể bơi giữa Trường và Sở sẽ giảm bớt chi phí trong điều kiện kinh tế khó khăn.
Đứng trước khó khăn như vậy, ngành giáo dục tỉnh Hải Dương quyết tâm triển khai đề án bằng nguồn vốn xã hội hóa, có sự hỗ trợ của nhà nước và sự tập trung cao của địa phương, với quan điểm giáo dục để cứu người. Việc xây dựng bể bơi trong trường học là một loại thiết bị dạy học đặc biệt không thể mang ra ngoài nhà trường, hơn nữa giữa giáo dục bơi thực hiện theo giờ dạy, theo tiết học không phải là tập bơi thông thường. Với sự kiên trì thuyết phục, ngày 17/5/2010 đề án “Giáo dục bơi cho học sinh tiểu học giai đoạn 2010-2015” được phê duyệt tại Quyết định số 1236/QĐ-UBND của tỉnh Hải Dương.
Đề án được tập trung vào các nội dung chính đó là: xây dựng mục tiêu nhận thức, kỹ năng, tài liệu (Biên soạn, chương trình quản lý giáo dục bơi), tập huấn (Đội ngũ giáo viên GDTC), kinh phí (Tỉnh hỗ trợ 350 triệu đồng/bể). Kết quả đến cuối năm 2010 đã có 04 bể bơi ở 04 trường Tiểu học đó là: Trường Tiểu học Tân Kỳ, Cộng Lạc (Tứ Kỳ), Phương Hưng (Gia Lộc) và thị trấn Thanh Miện (Thanh Miện). Đến cuối năm 2012 có 12/12 huyện, thị xã, TP đều có bể bơi trong trường Tiểu học và đưa vào hoạt động, đặc biệt ở một số trường xã nghèo như Văn Tố (Huyện Tứ Kỳ), Lê Lợi (Huyện Gia Lộc), Kim xuyên (Huyện Kim Thành), Thái Dương (Huyện Bình Giang) cũng đã xây xong bể bơi đưa vào giảng dạy. Theo thống kê tính đến tháng 01/2013 toàn tỉnh Hải Dương đã xây dựng xong 35 bể bơi, riêng năm 2013 tổng kinh phí hỗ trợ xây dựng bể bơi là 12 tỷ đồng.
Trong quá trình triển khai thực hiện đề án nhận thấy:
Trong giáo án bơi, dự kiến học sinh học hết lớp 5 sẽ biết bơi. Thực tế 100% học sinh đã biết bơi ngay từ năm đầu tiên. Có lớp giảng dạy 10 ngày các em đã biết bơi ở cực ly từ 5 - 10m.
Thầy giáo, cô giáo, người dân địa phương, học sinh tiểu học cũng đã đến đăng ký xin học và tập bơi. Tại trường cũng đã trở thành trung tâm bơi lội của địa phương, thu hút đông đảo người tham gia sinh hoạt trong dịp hè. Tỉnh Hải Dương hiện có 283 trường học với 138.790 học sinh. Kết quả từ khi triển khai đề án đến nay đã dạy được gần 75 nghìn học sinh biết bơi.
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III nhiệm kỳ 2016-2020, đ/c Tăng Văn Hợp – Trưởng phòng CTHSS&CNTT, Sở GD&ĐT Hải Dương đã chia sẻ một số kinh nghiệm trong quá trình triển khai giáo dục bơi cho học sinh. Đồng chí cho biết: “Cần làm tốt công tác tuyên truyền tạo sự đồng thuận của xã hội, đặc biệt trong cán bộ quản lý, giáo viên, cha mẹ học sinh và học sinh về vai trò của giáo dục bơi cho học sinh tiểu học. Từ đó phối hợp tốt giáo dục gia đình, nhà trường và xã hội trong môn học này. Một mặt nhà trường phối hợp cùng gia đình dạy bơi cho học sinh hoặc đưa trẻ đến các cơ sở dạy bơi của giáo viên giảng dạy, nhất là ở những gia đình có điều kiện trong các thành phố, thị xã, thị trấn; Mặt khác huy động tài trợ và đóng góp của các nhà hảo tâm xây dựng bể bơi và các công trình phụ trợ phục vụ giáo dục bơi”.
Kế hoạch triển khai thực hiện giáo dục bơi cho học sinh tiểu học của tỉnh Hải Dương giai đoạn 2010-2016 thành công, giảm thiểu tình trạng đuối nước trên địa bàn tỉnh Hải Dương, là hình mẫu cho các tỉnh, thành phố khác tiếp tục triển khai thực hiện.
Hữu Hiển