Thể thao tạo ra nguồn lực lớn cho du lịch
Nghị quyết số 26-NQ/TW xác định du lịch là ngành kinh tế tổng hợp, có tính liên ngành, liên vùng và xã hội hóa cao, có khả năng tạo giá trị gia tăng lớn, thúc đẩy tiêu dùng, mở rộng thị trường dịch vụ, tạo việc làm và quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam. Trong đó, việc phát triển các sản phẩm du lịch thể thao có lợi thế cạnh tranh từ nhiều môn thể thao như: Golf, Marathon, leo núi, dù lượn, thể thao điện tử; hay các loại hình thể thao như: thể thao biển, thể thao mạo hiểm được đặc biệt chú trọng. Đây là định hướng có ý nghĩa quan trọng bởi Việt Nam sở hữu điều kiện tự nhiên và xã hội tương đối thuận lợi để phát triển nhiều loại hình du lịch thể thao.
Phát triển các sản phẩm du lịch thể thao góp phần hiện thực hóa đưa Du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn (Ảnh: Báo Thanh niên)
Với đường bờ biển dài, hệ thống đảo, vịnh và bãi biển phong phú, Việt Nam có nhiều dư địa cho các môn thể thao biển. Hệ thống núi, rừng, cao nguyên và các khu bảo tồn thiên nhiên tạo điều kiện phát triển các môn như: Chạy địa hình, Leo núi, Đạp xe địa hình, Dù lượn và các hoạt động khám phá. Nhiều đô thị và khu nghỉ dưỡng đã hình thành hệ thống sân Golf, cơ sở lưu trú và dịch vụ cao cấp, tạo nền tảng cho du lịch Golf.
Trong khi đó, phong trào chạy bộ ngày càng phát triển, tạo thị trường lớn cho các giải Marathon và bán Marathon. Nếu được tổ chức gắn với những địa danh, di sản và cảnh quan đặc sắc, các giải chạy không chỉ là một cuộc thi mà còn có thể trở thành một sản phẩm quảng bá điểm đến.
Cùng với việc tạo ra các sản phẩm du lịch thể thao, Nghị quyết đặt ra yêu cầu phát huy các thiết chế văn hóa, thể thao và các giá trị thương hiệu quốc gia thành nguồn lực cho phát triển du lịch. Các hoạt động thể thao có thể trở thành sản phẩm du lịch, tạo sức hút đối với du khách, kích thích tiêu dùng dịch vụ và góp phần xây dựng thương hiệu điểm đến.
Việc tổ chức một sự kiện thể thao cần được đặt trong chiến lược phát triển du lịch của địa phương. Các nhà tổ chức có thể phối hợp với doanh nghiệp lữ hành xây dựng tour, tuyến tham quan; kết nối địa điểm thi đấu với di tích, danh thắng, làng nghề, khu vui chơi, trung tâm mua sắm và các không gian văn hóa. Mô hình này đang cho thấy hiệu quả trong thực tiễn. Đơn cử như Sports Festival 2026 - sự kiện quy tụ khoảng 17.000 VĐV đến từ 13 quốc gia và vùng lãnh thổ tham gia tranh tài từ tháng 7 đến tháng 9. Tại Sports Festival 2026 các VĐV thi đấu 12 môn thể thao và hướng tới kết nối các địa điểm thể thao với các điểm đến nổi tiếng của Việt Nam như: Mũi Né, đảo Phú Quý, Đà Lạt và khu vực lân cận, nhằm kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu của du khách. Đó chính là cách biến “một sự kiện thể thao” thành “một sản phẩm du lịch”, từ đó tạo thêm giá trị cho cả thể thao, du lịch và kinh tế địa phương.
Cơ hội để các địa phương tạo thương hiệu riêng
Nghị quyết 26-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, du lịch Việt Nam đóng góp trực tiếp từ 10–12% GDP, phấn đấu đón 45–50 triệu lượt khách quốc tế và phục vụ 160 triệu lượt khách nội địa, với tổng thu từ khách du lịch đạt 80–90 tỷ USD. Để đạt được những mục tiêu đó, việc phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng cao là yêu cầu tất yếu. Du lịch thể thao có thể đóng góp vào quá trình này nhờ khả năng thu hút nhóm khách có nhu cầu chi tiêu cho trải nghiệm, dịch vụ chuyên biệt và các hoạt động chất lượng cao. Đặc biệt, mỗi địa phương có thể lựa chọn một hoặc một số môn thể thao phù hợp với lợi thế tự nhiên, hạ tầng và bản sắc của mình. Các tỉnh ven biển có thể phát triển thể thao biển; vùng núi có thể phát triển Chạy địa hình, Leo núi, Dù lượn; những nơi có điều kiện về sân Golf có thể hướng tới khách du lịch Golf; các đô thị lớn có thể phát triển Marathon, Thể thao điện tử và các sự kiện thể thao quốc tế.
Cùng với đó, Nghị quyết 26-NQ/TW cũng đặt ra vấn đề xây dựng các tổ hợp du lịch – giải trí – văn hóa – thể thao, khu phức hợp du lịch – văn hóa – thể thao – giải trí – mua sắm; đồng thời có chính sách hỗ trợ đối với các dự án du lịch chất lượng cao gắn với sự kiện và thể thao. Đây là cơ sở quan trọng để hình thành những không gian du lịch thể thao quy mô lớn, hiện đại và có sức cạnh tranh quốc tế.
Bên cạnh đầu tư hạ tầng, cần tăng cường liên kết giữa cơ quan quản lý du lịch, ngành thể thao, chính quyền địa phương, doanh nghiệp lữ hành, đơn vị tổ chức sự kiện, các CLB thể thao và cộng đồng dân cư. Chỉ khi các chủ thể cùng tham gia, một sự kiện thể thao mới có thể tạo ra chuỗi giá trị lâu dài cho điểm đến.
Có thể nói, Nghị quyết số 26-NQ/TW ra đời đã góp phần tạo ra một hành lang chính sách quan trọng để du lịch thể thao phát triển mạnh mẽ hơn trong tương lai. Đặc biệt, những mục tiêu, định hướng mà Nghị quyết 26-NQ/TW đặt ra không chỉ mở thêm cơ hội cho ngành du lịch, mà còn đặt thể thao trước một không gian phát triển mới: Trở thành sản phẩm du lịch, công cụ quảng bá điểm đến và động lực thúc đẩy kinh tế địa phương. Khi thể thao, văn hóa và du lịch được kết nối trong cùng một hệ sinh thái, Việt Nam có thêm cơ hội hình thành những sản phẩm khác biệt, giàu bản sắc và đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
HP