Trong bối cảnh thể thao thành tích cao là lĩnh vực lao động đặc thù, đòi hỏi cường độ tập luyện khắc nghiệt, nguy cơ chấn thương lớn và tuổi nghề ngắn, việc ban hành Nghị định số 349/2025/NĐ-CP mang ý nghĩa như một bước chuyển căn bản trong cách Nhà nước đầu tư cho thể thao.
Đãi ngộ tăng mạnh, đầu tư theo chiều sâu
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Nghị định số 349/2025/NĐ-CP là mức lương theo ngày tập trung tập huấn, thi đấu tăng gấp đôi so với Nghị định 152/2018/NĐ-CP. Theo đó, HLV trưởng đội tuyển quốc gia được hưởng 1,1 triệu đồng/người/ngày; HLV đội tuyển quốc gia hưởng 750.000 đồng/người/ngày; VĐV đội tuyển quốc gia hưởng 550.000 đồng/người/ngày. Nếu tính theo 26 ngày công/tháng, thu nhập của HLV và VĐV đã được cải thiện rõ rệt, tiệm cận mặt bằng thu nhập của nhiều ngành nghề khác trong xã hội.
Song song với tiền công là chế độ dinh dưỡng được điều chỉnh tăng mạnh. VĐV đội tuyển quốc gia được hưởng mức dinh dưỡng cơ bản 400.000 đồng/người/ngày; Huấn luyện viên, vận động viên được triệu tập vào các đội tuyển thể thao quốc gia để chuẩn bị tham dự SEA Games, ASIAD, Asian Para Games, Olympic Games và Paralympic Games được hưởng chế độ dinh dưỡng 600.000 đồng/người/ngày trong thời gian không quá 90 ngày; Huấn luyện viên, vận động viên được triệu tập vào các đội tuyển thể thao quốc gia và có khả năng giành huy chương vàng tại ASIAD, giành huy chương vàng tại Youth Olympic Games, có khả năng đạt chuẩn tham dự Olympic Games và huấn luyện viên, vận động viên đạt chuẩn tham dự Paralympic Games được hưởng chể độ dỉnh dưỡng 800.000 đồng/người/ngày.
Tuy nhiên, điểm đột phá lớn nhất của Nghị định số 349/2025/NĐ-CP không chỉ nằm ở tiền công hằng ngày mà ở chính sách thưởng và trợ cấp dài hạn sau thành tích. Mức thưởng cho VĐV giành Huy chương Vàng Olympic tăng lên 3,5 tỷ đồng, gấp 10 lần so với quy định cũ.
Trợ cấp dài hạn – lời giải cho bài toán “sống được với nghề”
Lần đầu tiên, Nhà nước áp dụng cơ chế trợ cấp hằng tháng kéo dài trọn chu kỳ 4 năm dành cho VĐV đạt thành tích xuất sắc. Theo đó, VĐV giành Huy chương Vàng Olympic được hưởng trợ cấp 40 triệu đồng/tháng; Huy chương Vàng ASIAD Paralympic được hưởng 20 triệu đồng/tháng. Cơ chế này đánh dấu sự chuyển dịch từ tư duy “thưởng một lần” sang đầu tư dài hạn, giúp VĐV có nguồn thu ổn định trong giai đoạn duy trì phong độ đỉnh cao.
Thực tế cho thấy, trong nhiều năm qua, không ít VĐV dù đạt thành tích cao vẫn phải đối mặt với nỗi lo mưu sinh, thậm chí sớm rời bỏ đỉnh cao vì áp lực cuộc sống. Chính sách trợ cấp dài hạn của Nghị định số 349/2025/NĐ-CP giúp họ yên tâm cống hiến, coi thể thao là một nghề nghiệp đúng nghĩa, có lộ trình phát triển và tương lai rõ ràng.
Lần đầu đưa đội ngũ y tế vào diện hưởng chế độ chính thức
Một bước ngoặt quan trọng khác của Nghị định số 349/2025/NĐ-CP là lần đầu tiên bác sĩ và nhân viên y tế đội tuyển được đưa vào diện hưởng chế độ chính thức. Theo quy định, đối tượng áp dụng bao gồm nhân viên y tế (bác sĩ, kỹ thuật viên) thuộc đội tuyển quốc gia và đội tuyển trẻ quốc gia, dù hưởng lương hay không hưởng lương từ ngân sách Nhà nước.
Cụ thể, nhân viên y tế không hưởng lương từ ngân sách Nhà nước sẽ được chi trả tiền công tương đương: bác sĩ hưởng mức lương của HLV đội tuyển tương ứng (750.000 đồng/người/ngày), nhân viên kỹ thuật hưởng mức lương của VĐV đội tuyển tương ứng (550.000 đồng/người/ngày). Với những nhân viên y tế đang hưởng lương từ ngân sách Nhà nước, mức lương hiện hưởng được giữ nguyên và được bù chênh lệch nếu thấp hơn quy định mới.
Theo bác sĩ Nguyễn Mạnh Thắng (Trung tâm Khoa học, Công nghệ và Y học Thể dục thể thao), quy định này giúp các đội tuyển thể thao quốc gia tháo gỡ “điểm nghẽn” về nhân sự y tế vốn kéo dài nhiều năm. Trong thể thao đỉnh cao, bác sĩ và nhân viên y tế không chỉ làm nhiệm vụ khám chữa bệnh mà còn tham gia trực tiếp vào quá trình huấn luyện, phục hồi, phòng ngừa chấn thương và tối ưu hóa thể trạng VĐV.
Theo bác sĩ Nguyễn Mạnh Thắng, để làm việc hiệu quả với các đội tuyển quốc gia, đội ngũ y tế cũng cần sự toàn tâm toàn ý, cường độ làm việc cao và áp lực lớn, tương tự HLV và VĐV. Do đó, việc ban hành chính sách đãi ngộ đặc thù là điều kiện tiên quyết để thu hút và giữ chân nhân lực y học thể thao.
Từ ngày 15/2/2026, khi Nghị định số 349/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, nhiều đội tuyển quốc gia đã lên kế hoạch đề xuất bác sĩ, nhân viên y tế tham gia tập huấn xuyên suốt cả năm. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay vẫn là nguồn nhân lực. Lực lượng y tế tại các trung tâm huấn luyện chỉ ở mức “vừa đủ”. Việc tìm kiếm bác sĩ, kỹ thuật viên đáp ứng yêu cầu chuyên môn và sẵn sàng gắn bó lâu dài với đội tuyển không hề đơn giản.
Có thể khẳng định, Nghị định số 349/2025/NĐ-CP không chỉ hoàn thiện thể chế mà còn thể hiện cam kết trách nhiệm xã hội của Nhà nước đối với người làm thể thao. Khi VĐV, HLV và đội ngũ y tế được bảo đảm thu nhập, an sinh và tương lai nghề nghiệp, thể thao Việt Nam sẽ có nền tảng vững chắc hơn để hướng tới các mục tiêu lớn tại SEA Games, ASIAD và Olympic. Phía sau mỗi tấm huy chương không chỉ là vinh quang, mà còn là một tương lai ổn định, bền vững cho những con người đã cống hiến trọn vẹn cho thể thao nước nhà.
Nguyễn Khang, Ảnh: ST