Từ cam kết tài chính dài hạn của Nhật Bản, các cuộc điều tra minh bạch tại Tây Ban Nha, cho đến làn sóng liên kết bảo vệ tính toàn vẹn thể thao tại Đông Nam Á, tất cả đều đang hướng tới một sân chơi bình đẳng tuyệt đối cho các VĐV.
Nhật Bản tiếp tục tăng cường tài trợ cho WADA
Cam kết mạnh mẽ từ đất nước mặt trời mọc
Trong nỗ lực duy trì và nâng cao chất lượng kiểm soát Doping toàn cầu, Cơ quan chống Doping Nhật Bản đã chính thức ký kết gia hạn hợp đồng hợp tác với Cơ quan chống Doping thế giới thêm một năm. Theo thỏa thuận này, phía Nhật Bản sẽ cung cấp một khoản tài trợ bổ sung lên đến hơn 27,5 triệu yên, tương đương với 150.000 euro vào năm tới. Nguồn kinh phí đặc biệt này được phân bổ nhằm hỗ trợ trực tiếp cho Khung học tập và phát triển toàn cầu, đồng thời tập trung xây dựng năng lực, phát triển kỹ năng chuyên môn cho các tổ chức chống Doping tại khu vực châu Á và châu Đại Dương. Khoản tài trợ bổ sung này hoàn toàn độc lập và nằm ngoài đóng góp niên liễm hàng năm của chính phủ Nhật Bản cho tổ chức quản lý toàn cầu, vốn đang duy trì ở mức vượt quá 1,5 triệu đô la Mỹ.
Đánh giá về bước tiến này, Chủ tịch Cơ quan chống Doping thế giới Witold Bańka khẳng định rằng, sự đồng hành tài chính dài hạn từ phía Nhật Bản đã và đang tạo ra những tác động hữu hình, giúp cải thiện rõ rệt chất lượng các chương trình kiểm soát trong khu vực. Tính từ thời điểm cơ quan quản lý toàn cầu được thành lập, Cơ quan chống Doping Nhật Bản cùng Chính phủ Nhật Bản đã đóng góp tổng cộng khoảng 2,6 triệu đô la Mỹ dòng vốn bổ sung cho các sáng kiến liên vùng. Đối với nguồn ngân sách của năm nay, BTC sẽ ưu tiên sử dụng cho các khóa đào tạo trực tiếp cũng như các kế hoạch chuẩn bị thực thi Bộ luật chống Doping thế giới phiên bản năm 2027. Ngoài ra, dòng tiền này cũng sẽ bảo trợ cho Ủy ban Paralympic châu Á thông qua chương trình di sản đặc biệt tại Đại hội Thể thao Người khuyết tật châu Á diễn ra vào mùa thu năm sau. Giáo sư Takao Akama, Chủ tịch Cơ quan chống Doping Nhật Bản, cũng bày tỏ niềm tự hào khi quốc gia này tiếp tục đảm nhận vai trò tiên phong trong việc định hình các biện pháp bảo vệ thể thao sạch tại châu lục.
Đông Nam Á thiết lập lá chắn liên kết toàn diện
Một điểm sáng khác trong chiến lược bảo vệ tính liêm chính thể thao toàn cầu chính là việc thắt chặt quan hệ đối tác tại khu vực Đông Nam Á thông qua hai Biên bản ghi nhớ mang tính lịch sử vừa được thiết lập. Thỏa thuận đầu tiên là chương trình nghị sự kéo dài ba năm giữa cơ quan quản lý chống Doping thế giới và Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, do Tiến sĩ Kao Kim Hourn cùng người đứng đầu tổ chức toàn cầu trực tiếp ký kết. Mục tiêu trọng tâm của liên minh này là hài hòa hóa các khung pháp lý, chính sách chống Doping giữa các quốc gia thành viên, đồng thời bảo hộ tính độc lập tuyệt đối trong vận hành của từng tổ chức chống Doping nội địa. Bản kế hoạch hành động cũng thúc đẩy ASEAN triển khai sâu rộng các chiến dịch giáo dục chuyên học đường, hỗ trợ văn phòng đại diện khu vực châu Á và khuyến khích các Liên đoàn thể thao phát triển các bộ quy tắc đạo đức mạnh mẽ.
Ngay sau đó, một mặt trận thứ hai cũng được hình thành thông qua sự hợp tác giữa Cơ quan Kiểm tra quốc tế và Tổ chức chống Doping khu vực Đông Nam Á, bao gồm sự tham gia của 11 quốc gia trong đó có Việt Nam. Khung hợp tác này thiết lập một mạng lưới chia sẻ thông tin tình báo, phối hợp tổ chức các đợt kiểm tra dựa trên dữ liệu trinh sát và đồng bộ hóa hệ thống Hộ chiếu sinh học VĐV. Tổng Giám đốc Benjamin Cohen nhấn mạnh rằng, Đông Nam Á sở hữu một nền thể thao vô cùng năng động với tầm ảnh hưởng quốc tế ngày càng lớn, vì vậy một cơ chế hợp tác dựa trên sự tin cậy lẫn nhau là "chìa khóa" then chốt để xây dựng một môi trường thi đấu trong sạch bền vững.
Hệ lụy từ những lối tắt và xu hướng lạm dụng chất cấm
Mặc dù các phong trào thể thao chính thống đang có những bước tiến vượt bậc về số lượng người tham gia, đặc biệt là xu hướng tập luyện ở nữ giới và người cao tuổi, song giới chuyên môn đang phải đối mặt với một vấn nạn nhức nhối từ không gian mạng. Sau khi chiến dịch Tuần lễ Thể thao Sạch khép lại với thông điệp kêu gọi giới trẻ xây dựng thể hình bằng nỗ lực tự thân, các báo cáo độc lập đã chỉ ra một thực trạng đáng báo động khi có tới 1/3 số người trong độ tuổi từ 16 đến 25 thừa nhận từng đặt mua các chất tăng cường hiệu suất trực tuyến.
Các hợp chất điều biến thụ thể androgen chọn lọc, vốn được nghiên cứu từ cuối thế kỷ trước cho mục đích y khoa và bị cấm hoàn toàn trong thể thao cạnh tranh. Việc các hợp chất này được rao bán trên mạng xã hội và quảng bá như một lối tắt sở hữu vóc dáng đẹp mà lờ đi các nguy cơ suy gan, viêm tim hay huyết khối đe dọa tính mạng đã buộc các viện nghiên cứu lớn phải vào cuộc. Một cuộc khảo sát độc lập mới về phương thức tiếp thị độc hại này hiện đang được triển khai toàn diện tại Đại học Swansea nhằm đưa ra những khuyến cáo và chế tài xử lý nghiêm khắc trong thời gian tới.
A.T biên dịch, ảnh insidethegames